Ιωάννης Φραγκιαδουλάκης
Ψυχολόγος - Ψυχοθεραπευτής
Κίμωνος Βόγα & Λασκαράτου
Θεσσαλονίκη, Τηλ:6985655773
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Φοβίες (Φοβικές Διαταραχές)

Η φοβία είναι ένας επίμονος και παράλογος φόβος για ένα συγκεκριμένο αντικείμενο, χώρο, δραστηριότητα ή κατάσταση που έχει σαν αποτέλεσμα το άτομο να επιθυμεί έντονα την αποφυγή αυτού που φοβάται. Αν η φοβία παραβλάπτει την ικανότητα του ατόμου να εκπληρώσει τις συνηθισμένες και απαραίτητες καθημερινές του ασχολίες ή προκαλεί έντονη υποκειμενική ενόχληση, τότε πρόκειται για φοβική διαταραχή.

Οι φοβίες γενικά διακρίνονται σε τρεις μεγάλες κατηγορίες:

  • Αγοραφοβία: Φόβος να είναι κανείς σε μέρη ή καταστάσεις από όπου η φυγή μπορεί να είναι δύσκολη (ή μπορεί να φέρει το άτομο σε δύσκολη θέση - αμηχανία) ή στις οποίες μπορεί να μην υπάρχει δυνατότητα βοήθειας σε περίπτωση εμφάνισης πανικού.
  • Ειδική Φοβία: Φόβος συγκεκριμένων αντικειμένων ή καταστάσεων.
  • Κοινωνική Φοβία: Φόβος ταπείνωσης ή αμηχανίας σε κοινωνικές καταστάσεις που το άτομο έχει να επιτελέσει κάτι μπροστά σε κόσμο.

Το άτομο με Ειδική Φοβία βιώνει έναν έντονο, επίμονο, υπερβολικό και παράλογο φόβο στην παρουσία ή σε αναμονή της συνάντησης με κάποιο συγκεκριμένο αντικείμενο ή κατάσταση. Τέτοια αντικείμενα ή καταστάσεις μπορεί να είναι : Ζώα, το Φυσικό Περιβάλλον (π.χ. καταιγίδες, νερό, ύψος), το Αίμα, οι Ενέσεις ή τα Τραύματα, διάφορες καταστάσεις (π.χ. τούνελ, πτήση με αεροπλάνα, ανελκυστήρες, κλειστά μέρη), άλλες καταστάσεις που μπορεί να οδηγήσουν το άτομο σε πνιγμονή, εμετό, να κολλήσει μία αρρώστια κ.τ.λ.
Ο εστιασμός του φόβου μπορεί να είναι είτε σε κάποια σωματική βλάβη που μπορεί να προκληθεί από το αντικείμενο ή την κατάσταση, είτε στη δυνατότητα να χάσει το άτομο τον έλεγχο του, να πανικοβληθεί ή να λιποθυμήσει κατά την έκθεση στη φοβική κατάσταση. Το άγχος που νιώθει το άτομο κατά την έκθεση του στο φοβικό αντικείμενο ή κατάσταση είναι τόσο μεγαλύτερο όσο πιο κοντά (στον χώρο και στον χρόνο) είναι το φοβικό ερέθισμα και όσο πιο δύσκολη είναι η διαφυγή απ΄ αυτό. Μερικές φορές αναπτύσσονται πλήρεις Προσβολές Πανικού.

Στη περίπτωση της Κοινωνικής Φοβίας, ο φόβος υφαίνεται γύρω από την αίσθηση του ατόμου ότι είναι εκτεθειμένο στην παρατήρηση, την κριτική ή τον εξονυχιστικό έλεγχο των άλλων, ιδιαίτερα αν είναι άγνωστοι. Έτσι, το άτομο φοβάται ότι οι άλλοι θα δουν ότι έχει άγχος ή ότι θα το κρίνουν ως αδύνατο, «τρελό» ή ηλίθιο. Εάν το άτομο φοβάται να μιλήσει δημόσια, ο φόβος του είναι μήπως οι άλλοι δουν ότι τρέμουν τα χέρια του ή η φωνή του, μήπως λιποθυμήσει ή μήπως πανικοβληθεί. Αν φοβάται να συνομιλήσει με άλλους, ο φόβος του είναι ότι δε θα μπορέσει να μιλήσει. Αν φοβάται να φάει, να πιει ή να γράψει δημόσια, ο φόβος του είναι ότι οι άλλοι θα δουν τα χέρια του να τρέμουν κ.ο.κ. Συμπτώματα άγχους και μάλιστα σωματικά (π.χ. τρόμος, ιδρώτες, γαστρεντερική δυσφορία, διάρροια κτλ) είναι σχεδόν πάντα παρόντα και σε σοβαρές περιπτώσεις το άτομο φθάνει σε πανικό.

Κατά τη θεραπεία της Ειδικής και τη Κοινωνικής φοβίας, κατ΄ αρχήν πρέπει να δημιουργηθεί ένα υποστηρικτικό ψυχοθεραπευτικό πλαίσιο αισιοδοξίας, συμπαράστασης και αγωνιστικότητας. Μέσα στο πλαίσιο αυτό της υποστηρικτικής ψυχοθεραπείας, που ανεβάζει το ηθικό και την αυτοεκτίμηση του ασθενή, εφαρμόζεται κατόπιν η ψυχοθεραπεία συμπεριφοράς, που είναι η θεραπεία εκλογής για τις φοβίες.
Η θεραπεία της συμπεριφοράς μπορεί να είναι βαθμιαία προοδευτική έκθεση in vivo στο φοβικό αντικείμενο ή κατάσταση Ειδικής ή Κοινωνικής Φοβίας ή συνδυασμός προοδευτικής συστηματικής απευαισθητοποίησης στη φαντασία και βαθμιαίας(κλιμακωτής) έκθεσης in vivo. Η συμπεριφορική θεραπεία μπορεί να γίνει και σε ομάδα.
Τέλος, με γνωστική θεραπεία επιχειρείται να τροποποιηθούν οι δυσλειτουργικές σκέψεις του φοβικού ασθενή για τον φόβο αποτυχίας, ταπείνωσης ή αμηχανίας.

Μπορεί στα αισθήματα να επιβάλεις σιγή, όμως δεν μπορείς να βάλεις όρια...

Ζακ Νεκέρ, 1732 – 1804. Γάλλος πολιτικός.

Joomla Templates - by Joomlage.com